Helena Świtalska
Biografia
Helena Świtalska urodziła się 16 kwietnia 1886 w Kętrzynie w rodzinie nauczyciela Marcina Świtalskiego i jego żony Elżbiety. Ojciec był nauczycielem matematyki i fizyki, później lektorem języka polskiego w szkołach średnich.
W 1890 familia przeniosła się do Braniewa, gdyż Marcin Świtalski otrzymał posadę w miejscowym gimnazjum. Tam Helena dorastała, a jej brat Władysław stał się później księdzem i rektorem Państwowej Akademii w Braniewie.
W 1906 Helena ukończyła Elisabethschule w Braniewie. Następnie, na prośbę dyrektora Elisabeth Schröter, podjęła studia na Uniwersytecie Albrechta w Królewcu, które ukończyła w 1919 roku i zdała nauczycielski egzamin państwowy. W tym samym roku podjęła pracę w Elisabethschule w Braniewie na pełny etat.
Około 1920 zdała drugi państwowy egzamin nauczycielski w Olsztynie, a jej najważniejszym osiągnięciem była obrona rozprawy doktorskiej z matematyki (geometria różniczkowa) na Uniwersytecie w Królewcu pod kierunkiem prof. Franza Meyera; praca pt. Ein Betrag zur Theorie der Strahlensysteme została obroniona z wyróżnieniem (summa cum laude) 30 grudnia 1922 roku.
W szkole żeńskiej nauczała matematyki, fizyki, pedagogiki i przyrody. Była ceniona za pomoc i życzliwość; była pierwszą kobietą w gronie pedagogicznym Braniewa, która uzyskała prawo jazdy. Po dojściu nazistów ograniczono posiadanie prywatnych samochodów; Helena poruszała się wtedy 10-kilometrową trasą Frombork–Braniewo pociągiem nadzalewowym przez cały okres swojej kariery aż do stycznia 1945 roku.
Do 1933 mieszkalała w Braniewie, a po śmierci rodziców - najpierw z bratem w wynajmowanym mieszkaniu na Langgasse 13. W 1932 ks. Władysław Świtalski został kanonikiem kapituły we Fromborku; w 1933 Helena wraz z bratem przeniosła się do Fromborka. Tam utrzymywała kontakty naukowe i społeczne z mieszkańcami Wzgórza Katedralnego; ich mieszkanie i ogród służyły opiece nad starszymi profesorami i nauczycielami braniewskich szkół.
8 lutego 1945 Frombork został zdobyty przez Armię Czerwoną. Helena została wywieziona do Związku Radzieckiego i zginęła na Syberii w tym samym roku. Według świadków, pomagała innym aż do końca.
Helena Świtalska nigdy nie wyszła za mąż i nie miała dzieci. Posługiwała się biegle językiem niemieckim i polskim.